Sizce atçılık sektöründe gelişmiş ve kendini ispat etmiş ülkeleri ne kadar örnek alıyoruz? Yetiştiricilikte neler yaptıklarını izleyip, onların aygır politikalarını inceleyip, antreman sistemlerinden ders alıyor muyuz? Cevap 'Hayır' değil mi? Peki o zaman neden gözümüz hep onların üzerinde ve onlara imreniyoruz? Madem her şeyimiz tam neden onlara benzemeye çalışıyoruz?

Aslında bakarsanız biz onlara çok özeniyoruz, onlar gibi olmak istiyoruz ama nedense onların yaptıklarını uygulamıyoruz, uyguladığımızda ise yanlış uyguluyoruz. Artık yetiştiricilikte öncelikle özel hara aygırcılığına bir yerden başlamamız gerekiyor. Yurtdışında yüzlerce özel hara kendi aygırlarıyla bu işi yapıyor. Aygırlarının, kataloglarını hazırlatıp internet üzerinde, yazılı ve görsel basında reklamlarını yapıp kısrakları bekliyorlar. Biz ise TJK aygırları ve yaklaşık 5 ay yatılı misafir ettiği aygırların 7 aşım istasyonunda yaptığı aşımlarla bu işi sürdürüyoruz. Sizce de arada büyük bir fark yok mu? Özel hara aygırcılığı gelişmiş olsaydı birçok şehirde alternatifler olacak, büyük bir rekabet ortamı doğacaktı. Herkes en iyi aygırı bulmak için çaba gösterecek, yetiştiriciler doğru aygırı bulmak için kafa yoracaktı ve kesinlikle bu rekabetin sonunda ortaya gelişmiş, kaliteli bir atçılık çıkacaktı.

Tabi ki özel hara aygırcılığının gelişmesini savunurken bu işin bilinçli yapılmasının da şart olduğunu vurgulamak gerekiyor. Yıllardır uygulanan yetiştiricilik yöntemlerimiz sonucu geldiğimiz nokta gözler önündedir. Tay yetiştirmede yetiştiricilikte gelişmiş ülkelerde uygulanan hiç bir yenilik önemsenmiyor, bari en azından kısrak - aygır uyumuna dikkat ederek bu işi yapmaya özen gösterelim. Pedigriden çok mu anlamanız gerekiyor? Pedigri üstünde ki yüzlerce ismi ezberlemeniz mi gerekiyor? Hayır, basit bir yöntemle en azından nick yöntemini deneyin, kısrağınızı rastgele "aa bu sene bu aygır mı geliyor tamam bu olsun" demeyin. Ama bana sorarsanız işin ehli bir pedigri uzmanına danışmanız sizin toplam 3 yıl vereceğiniz emeğe değmesini sağlayabilir.

Türkiye'de özel hara aygırcılığı yapan tek bir hara var o da Adana'da bulunan Sadun Oktav Stud. Bünyesinde bulunan Danzig oğlu ve İron Mask'ın öz kardeşi; Evoke, Avrupa'nın en önemli aygırlarından Pivotal oğlu; Goldat, Amerika'nın en önemli aygırlarından olan A.P İndy oğlu; İndigo Red, mükemmel anne hattıyla; Sadunca, Türkiye'de ki faal tek Ahonoora temsilcisi; Scream to Scream ve efsane aygır Mr. Prospector oğlu Sports Hero isimli 6 aygırlarla yoluna bilinçli yetiştiricilik çerçevesinde devam ediyor. Önemli derecede ilgi gören Sadun Oktav Stud aygırları TJK tarafından bu sene alınan aygırla kayan ilgiyle beraber 2010 yılında fazla müracaat almasa da gelecek senelerde tekrar önemli derecede ilgi göreceğini düşünüyorum.

Peki neden diğer atçılar böyle bir girişimde bulunmuyor? Türkiye'de yarış atı yetiştiriciliği anlamında yüzlerce hara var ve birçoğunda kendi özel aygırları görev yapıyor. Sadece kendi kısraklarını ve çevre haralardan gelen taleplere göre aşım yapan bu aygırlardan vasıflı görülenler yapılacak müracaat sonrası TJK nezaretinde misafir aygır olarak kabul ediliyor. Ama bunlar yeterli değil Türkiye'de aygırcılığı tekeline alan TJK bu işi bazen doğru bazen yanlış adımlarla ilerletiyor. Bu durumda atçılığın gelişimi için özel sektör büyük önem taşıyor. Bu tip aygırlar bir merkezde toplanıp orada aşım yapmalı ve alternatif bir seçenek oluşturmalı. Yetiştiricilerimizin yurtdışından getirecekleri ve ülkemizde koşan aygır vasfı taşıyan safkanlarla Türkiye Jokey Kulübü'ne alternatif bir yapı oluşturması kısrak sahibi yetiştiricilerimizin ilgisini kesinlikle çekecektir. Yetiştiriciler, artık TJK'nın her sene 7 aşım istasyonu ve pansiyon haraya dağıtımını yaptığı aygırlardan "Bu sene İzmir'e, Adana'ya Silivri'ye hangisi gelecek" diye beklemek yerine özel hara aygırcılığında kullanılan özel sektör aygırlarını tercih edebilecek, böylece ortaya çıkan rekabet sonrası özel hara aygırcılığı yapan atçılar en iyi aygırı bulmak, kadrosuna dahil etmek adına büyük çalışmalar içine girerken, yetiştiricilerimizde TJK'nın dağılımını yaptığı aygırlara mecburiyetten boyun eğmeden diğer özel sektör alternatiflerini de değerlendirecek, kısrağı için en uyumlu aygırı bulmak için gayret edecektir. Peki sizce oluşacak olan bu rekabet başarıyı doğurmayacak mıdır?

Ancak atçılığın hızla büyüdüğü bir ülkede özel hara aygırcılığını sadece tek bir haranın yapıyor olması üzücü. Kesinlikle ülkenin birçok yerinde özel hara aygırcılığı yapan haraların olması ülkemizde yetiştiricilik anlamında bu rekabetin doğması gerekiyor. Avrupa, Amerika siz uzaya gidin biz buralarız bekleriz, tarzı bir yaklaşımla yetiştiricilikte ileri düzeydeki ülkelere yetişmemiz hayalden öteye gidemez…
Yurtdışını sadece izlemek yetmiyor biraz ders almak gerekiyor. Gelişmiş ve tıkır tıkır işleyen özel aygırcılık sitemi, onlarca yayın organı, yüzlerce internet siteleri var. Aygırlarının konformasyonunun net biçimde görülebileceği fotoğraflar,aygırın pedigrisi, pedigri notu ve yarış hayatını gösteren sayfalar var. En basitinden bunları yapmamız gerekiyor. Bunlar küçük ve basit gibi görünse de bilinçli yetiştiriciliğin adımlarından bunlar.

Bu yazımda genç bir antrenör adayı olarak sizlere naçizane fikirlerimi paylaştım. Yakın bir zamanda başlayacak olan aşım sezonunun tüm yetiştiricilerimiz için hayırlı geçmesini diliyor bir başka yazıda görüşmek üzere saygılarımı iletiyorum…
                                                                                                                
Bu e-Posta adresi istek dışı postalardan korunmaktadır, görüntülüyebilmek için JavaScript etkinleştirilmelidir